Бусадтай хуваалцах
Ротавирус нь:
-Гэдэсний салст бүрхэвчийг гэмтээж усархаг суулгалт, бөөлжих, халууралт үүсгэдэг вирус.
-Халдвартай хүний өтгөнөөр бохирдсон тоглоом, гадаргуу, живх солих хэсэг, хоол хүнсээр дамжиж ам руу орсноор тархдаг.
-Ихэвчлэн 6 сар–2 насны хүүхдүүд илүү өртдөг.
Томуу болон бусад амьсгалын замын халдварт өвчинтэй үед хүүхдийн бие сул байдаг тул ротавирусийн халдвар:
-Илүү хурдан оношлогддог
-Илүү хүчтэй явагддаг
-Шингэн алдалт богино хугацаанд үүсдэг
Томуугийн вирусийн халдвар нь хүүхдийн дархлааны системийг түр хугацаанд унагадаг. Дархлаа сулрах үед:
-Гэдэсний салст хамгаалалт муудна.
-Нян/вирусийн эсрэг бие махбодын хариу урвал удааширна.
Ингэснээр ротавирус амархан халдварлаж, илрэл нь хүчтэй болдог.
Амьсгалын замын вирусийн үед хоолны дуршил буурах, халуурах, эм уух зэрэг хүчин зүйлүүд гэдэсний бичил биетний тэнцвэрийг алдагдуулж:
-Суулгалт үүсэх магадлал
-Давхар халдварын эрсдэл нэмэгддэг.
Томуугийн дэгдэлтийн үеэр:
-Хүүхдүүд гэрт, анги дотор илүү ойр байдалд байдаг
-Халдварт гадаргуу цэвэрлэгээ дутмаг байх эрсдэлтэй
Ротавирус нь гадаргуу дээр 7–10 хоног хүртэл амьдрах чадвартай тул халдварламтгай.
-Маш усархаг, шаргалдуу, давтамж өндөртэй гүйлгэлт
-Эхний 1–2 өдөр бөөлжих
-38.5°C↑ халуурах
-Хоолонд дургүй болох
-Гэдэс базлах, хүүхэд тайван бус болох
-Нүд хонхойх
-Зулай хонхойх (0–18 сартай хүүхдэд)
-Хэл, ам, уруул хуурайших
-Гар, хөл хүйтэн болох
-Шээс багасах, живх 6+ цаг хуурай байх
-Унтаарах, сулрах
-Уухдаа муу эсвэл огт уухгүй байх
-Нулимс гарахгүй болох
Эдгээр шинж ажиглагдвал гэрт хүлээхгүй, эмнэлэгт яаралтай үзүүлэх нь хамгийн зөв.
Олон улсад зөвлөдөг жишиг бол:
-Суулгалт бүрийн дараа 50–200 мл (шингэн сэлбэх уусмал) уулгах
-Бага багаар олон удаа уух нь бөөлжилт багасгана
-Түр хугацаанд сүү, сүүн бүтээгдэхүүн багасгах
-Буцалгасан ус, будааны зутан, банана, хүүхдийн бэлэн хоол зэрэг шингэц сайтай хоол өгөх
-Ротавирус → вирусийн халдвар
-Антибиотик нь үр дүнгүй бөгөөд гэдэсний бичил биетнийг устгаж суулгалтыг улам дордуулж болно.
Диарекс эмийн үйлдэл:
-Вирус, бактерийн эсрэг
-Үрэвслийг бууруулах
-Базлалтыг намдаах
-Суулгалтын эсрэг
-Гэдсэнд өнгөр тогтоох
-Гэдэсний салстыг нөхөн төлжүүлэх
-Хордлого тайлах үйлдэлтэй
Диарекс эмийн хэрэглэх арга, тун:
Хүүхэд:
1/2-1 шахмалаар өдөрт 2 удаа.
Насанд хүрэгчид:
1-2 шахмалаар өдөрт 2 удаа.
-Гараа савандаж тогтмол угаах
-Тоглоом, гадаргууг ариутгах
-Хүүхэд ханиадтай үед олон нийтийн газраар олон явахгүй байх
-Ханиад томуугийн улиралд хооллолт, амралтад анхаарч дархлаа дэмжих
-Хүүхэд шингэн бага уудаг бол тогтмол ус уулгах
Олон улсын хэмжээнд ротавирусийн эсрэг вакцин:
-Хүнд хэлбэрийн суулгалтыг 85–98% бууруулдаг
-Эмнэлэгт хэвтэх эрсдэлийг эрс багасгадаг
Томуугийн дэгдэлтийн үед хүүхдийн дархлаа сулрах нь ротавирусийн халдварыг илүү хүнд хэлбэрээр илрүүлэх эрсдэлтэй. Тиймээс:
-Шингэн нөхөх
-Ариун цэвэр
-Шинж тэмдгийг зөв үнэлэх
-Шаардлагатай үед шууд эмчид хандах гэсэн 4 гол зарчмыг баримталбал хүүхэд тань энэхүү халдварыг хүндрэлгүй даван туулах боломжтой.
